ویندوز ۱۱ هوم یا پرو؟ کدام نسخه برای شما مناسب است

اگر برای کامپیوترتان به ویندوز ۱۱ نیاز دارید، دو گزینه پیش رو دارید: ویندوز ۱۱ هوم و ویندوز ۱۱ پرو.

نسخه پرو طبعاً گران‌تر است، چون امکانات بیشتری دارد. مهم‌ترین این امکانات، رمزنگاری کامل درایو با BitLocker برای محافظت از داده‌هاست؛ بعد از آن قابلیت جذاب Sandbox برای تست نرم‌افزار و چند مورد دیگر.

اما اگر یک کاربر خانگی معمولی باشید چه؟ آیا این امکانات اضافه ارزش پرداخت پول بیشتر را دارند؟ در این مطلب همه‌چیزی را که باید در نظر بگیرید مرور می‌کنیم.

ویندوز ۱۱ پرو و رمزنگاری BitLocker

BitLocker دلیل اصلی خریدن ویندوز ۱۱ پرو است. BitLocker یک قابلیت رمزنگاری کل دیسک است که فایل‌های شما را از دسترسی غیرمجاز محافظت می‌کند. اگر کامپیوترتان گم یا دزدیده شود، هیچ‌کس بدون ورود با حساب شما نمی‌تواند به فایل‌های محافظت‌شده دسترسی پیدا کند. این یک قابلیت امنیتی ضروری در دنیای امروز است.

هر دو نسخه هوم و پرو درجه‌ای از رمزنگاری دیسک را دارند، اما BitLocker مایکروسافت در ویندوز ۱۱ پرو بسیار قدرتمندتر، منعطف‌تر و قابل تنظیم‌تر است.

روی ویندوز ۱۱ هوم فقط «رمزنگاری دستگاه» (Device Encryption) را دارید. وقتی با حساب مایکروسافت وارد ویندوز می‌شوید، ویندوز ۱۱ هوم به‌طور خودکار BitLocker را فعال می‌کند و کلید بازیابی شما را در همان حساب مایکروسافت ذخیره می‌کند.

می‌خواهید بدانید رمزنگاری دستگاه روی سیستم شما فعال است یا نه؟ به مسیر Settings > Privacy & Security > Device encryption بروید. اگر این گزینه را نمی‌بینید، یعنی سیستم شما از آن پشتیبانی نمی‌کند. کامپیوترهای جدید ویندوز ۱۱ پشتیبانی می‌کنند، اما بعضی سیستم‌های قدیمی‌تر که از ویندوز ۱۰ ارتقا داده شده‌اند ممکن است نه.

رمزنگاری دستگاه برای خیلی‌ها کافی است، اما محدودیت دارد. مثلاً باید با حساب مایکروسافت وارد شوید، کلید بازیابی باید آنلاین در حساب مایکروسافت ذخیره شود و نمی‌توانید از آن برای رمزنگاری درایوهای خارجی استفاده کنید. همین مورد آخر ممکن است برای بعضی‌ها خیلی مهم باشد.

اگر تجربه کامل BitLocker را می‌خواهید، به ویندوز ۱۱ پرو نیاز دارید. گزینه‌های بسیار بیشتری برای تنظیم BitLocker مطابق میل خودتان دارید، به‌علاوه BitLocker To Go برای رمزنگاری فایل‌های روی فلش USB، کارت SD و سایر حافظه‌های خارجی.

سایر محدودیت‌های ویندوز ۱۱ هوم

جز BitLocker، چیز زیادی را در ویندوز ۱۱ هوم از دست نمی‌دهید. مایکروسافت می‌خواهد لایسنس‌های گران‌قیمت پرو را به شرکت‌ها بفروشد، پس منطقی است که بیشتر محدودیت‌ها به قابلیت‌های سازمانی مربوط باشد. مثلاً کامپیوتری با ویندوز ۱۱ هوم نمی‌تواند به یک دامنه (Domain) یا به Microsoft Entra ID بپیوندد. این‌ها چیزهایی است که هرگز روی یک کامپیوتر خانگی لازم نمی‌شود؛ مخصوص کامپیوترهایی که در محیط کار مدیریت می‌شوند.

به همین شکل، نمی‌توانید یک کامپیوتر ویندوز ۱۱ هوم را به‌عنوان سرور Remote Desktop تنظیم کنید. یعنی نمی‌توانید از راه دور به آن وصل شوید، اما برعکسش ممکن است: از یک ویندوز ۱۱ هوم می‌توانید به یک ویندوز ۱۱ پرو ریموت دسکتاپ بزنید. (اگر واقعاً لازم دارید به کامپیوتر خانگی‌تان از راه دور وصل شوید، همیشه ابزارهای شخص ثالث ریموت دسکتاپ وجود دارند.)

ویندوز ۱۱ هوم به نرم‌افزار Hyper-V مایکروسافت برای ساخت ماشین مجازی هم دسترسی ندارد. این یکی هم با اپلیکیشن‌های دیگر مثل VMware (که حالا رایگان شده) یا VirtualBox قابل انجام است.

نسخه هوم به Local Group Policy Editor هم دسترسی ندارد؛ ابزاری که بیشتر شرکت‌ها برای پیکربندی متمرکز سیستم‌ها استفاده می‌کنند. البته Group Policy Editor راه راحتی برای تغییر بعضی تنظیمات است که در غیر این صورت نیاز به دستکاری رجیستری دارند. اما آیا آن‌قدر مفید است که ارزش پرداخت پول بیشتر برای لایسنس پرو را داشته باشد؟ واقعاً نه.

سندباکس اختصاصی ویندوز ۱۱ پرو

جدا از تجربه کامل‌تر و قابل تنظیم‌تر BitLocker، و جدا از قابلیت‌های سازمانی که در ویندوز ۱۱ هوم نیست، ویندوز ۱۱ پرو یک قابلیت مهم دیگر هم دارد به نام Sandbox که واقعاً مفید است، هرچند باید بپذیریم که کاربران محدودی به آن نیاز پیدا می‌کنند.

Windows Sandbox در پشت‌صحنه از Hyper-V استفاده می‌کند تا هر بار که بازش می‌کنید، یک ویندوز تازه و ایزوله در یک پنجره جداگانه به شما بدهد. این جداسازی راهی است برای تست نرم‌افزارهای مشکوک یا حتی بدافزار، بدون اینکه سیستم‌عامل اصلی‌تان تغییری ببیند یا آسیب ببیند.

و وقتی Sandbox بسته می‌شود، همه داده‌های داخلش نابود می‌شود؛ حتی اگر محیط سندباکس به بدافزار آلوده شده باشد، به‌محض بسته شدن محصور و پاک می‌شود. کافی است Sandbox را دوباره باز کنید تا یک ویندوز تازه و پاک داشته باشید.

این یکی از قابلیت‌های محبوب ما در ویندوز از نظر امنیت است، مخصوصاً وقتی با یک VPN معتبر ترکیب شود. صادقانه آن‌قدر خوب است که اگر در کار روزمره‌تان کاربردی برایش پیدا کنید، همین Sandbox به‌تنهایی می‌تواند ارتقا به ویندوز ۱۱ پرو را ارزشمند کند.

قیمت ویندوز ۱۱ هوم در برابر پرو

اگر برای سیستمی که می‌سازید لایسنس ویندوز ۱۱ می‌خرید، مایکروسافت ویندوز ۱۱ هوم را ۱۳۹ دلار و ویندوز ۱۱ پرو را ۱۹۹ دلار می‌فروشد. البته راه‌هایی برای پیدا کردن لایسنس ارزان‌تر هم وجود دارد.

هر وقت بخواهید می‌توانید هر کامپیوتر ویندوز ۱۱ هومی را فقط با ۹۹ دلار به ویندوز ۱۱ پرو ارتقا دهید.

اگر لپ‌تاپ یا دسکتاپی می‌خرید که ویندوز ۱۱ از قبل نصب دارد، بیشترشان لایسنس هوم دارند. اما بعضی سیستم‌ها با لایسنس پرو هم عرضه می‌شوند (معمولاً مدل‌های رده‌بالا که برای استفاده تجاری بازاریابی شده‌اند). بعضی سازندگان هم اجازه می‌دهند موقع سفارشی‌سازی سیستم، با پرداخت مبلغی اضافه ویندوز ۱۱ پرو انتخاب کنید.

مقایسه سریع دو نسخه

ویندوز ۱۱ پرو ارزشش را دارد اگر…

در نهایت، ویندوز ۱۱ پرو به دو دلیل بزرگ ارزش خرید دارد: تجربه کامل BitLocker و Windows Sandbox.

اگر قصد ندارید با حساب مایکروسافت وارد ویندوز شوید، پیشنهاد می‌کنیم ویندوز ۱۱ پرو بگیرید تا بتوانید درایوهای سیستم را امن رمزنگاری کنید. و اگر Sandbox برایتان جذاب است، دلیل خوب دیگری برای خرج کردن پول برای ویندوز ۱۱ پرو دارید. حتی با قیمت رسمی، فقط ۶۰ دلار بیشتر از هوم است.

البته اگر کسب‌وکاری دارید، ویندوز ۱۱ پرو به‌خاطر قابلیت‌های سازمانی‌اش هم منطقی است؛ مثل دامنه و Microsoft Entra ID برای مدیریت متمرکز سیستم‌ها، یا Local Group Policy Editor. مایکروسافت عمداً کاری کرده که این قابلیت‌ها فقط با لایسنس گران‌تر ویندوز ۱۱ پرو در دسترس باشند.

در غیر این صورت، بیشتر کاربران خانگی نباید به چیزی بیشتر از ویندوز ۱۱ هوم نیاز داشته باشند، مخصوصاً اگر با حساب مایکروسافت وارد ویندوز می‌شوید. آن‌وقت رمزنگاری دستگاه را دارید که برای کاربر معمولی تقریباً به خوبی BitLocker کامل است.

منبع: PCWorld — Windows 11 Home vs. Pro: Which is right for you? نوشته Chris Hoffman، ۱۱ نوامبر ۲۰۲۶. ترجمه و تنظیم: تیم محتوای ریبوت.